تمام انواع رايج در اروپا ، وجود دارد . در بين افراد قشون جرب بسيار شايع است ؛ آن را با مرهمى از گوگرد ، كات‌كبود و ماست معالجه مىكنند . چون سر را اغلب مىپوشانند در كودكان كچلى به مقدار زياد ديده مىشود كه غالبا تمام سر را فرا مىگيرد و حتى ابروها را هم مصون نمىگذارد . معمولا به روى آن زفت مىاندازند كه به قسمت خارجى آن گرد گچ پاشيده‌اند . بيمارى سيكوزيس واقعى فوق العاده كم است و من هرگاه در تشخيص خود اشتباه نكرده باشم فقط در دو مورد به آن ، در قسمت تراشيده سر برخورده‌ام . سيفليس « 26 » را در ايران نيز مانند سراسر مشرق‌زمين مسرى نمىدانند بلكه آن را بيمارئى عادى و معمولى مىشمارند كه شرم‌آور نيست و در نتيجه در اجتماعات و حتى در حضور زنان و كودكان از گفتگو دربارهء آن پرهيز ندارند . پس چون برحسب اين طرز تلقى هيچ تدبير بهداشتى براى مقابله با آن اتخاذ نمىشود انتشار فوق العاده يافته است . مع هذا در شرايط اقليمى خشك و گرم در اثر استحمام زياد اغلب جريان بيمارى شديد و سخت نمىشود به نحوى كه وسعت و انتشار آن بر شدتش غلبه دارد . سوزنك ( يا سوزك يا سوزاك ) كه از آن هر ترشح مخاطى را حتى اگر از سنگ مثانه ناشى شده باشد ، مراد مىكنند با پرهيز مناسب غذائى خود به خود معالجه مىشود ، درحالىكه هرگاه غذاى بيمار مناسب نباشد و بيمار كف نفس نكند ممكن است طولانى و مزمن گردد . فقط به صورت استثنا ممكن است بيمار دچار ضيق مجرا شود ، روىهم‌رفته خيلى نادرتر از اروپا . تا آنجا كه - از موارد معدودى كه براى معالجه به من رجوع كرده‌اند - مىتوان قضاوت كرد بايد گفت كه عوارض اوليهء سيفليس ظاهرا در كمال خوبى بپايان مىرسد . خيارك از عوارض نادر است ، از تكمه‌هاى گوشتى كاملا بىخبرند . اما پس از شش تا هشت هفته ، بعد از اولين سرايت ، آثارى از مرحلهء دوم سيفليس ( كوفت ، آتشك ) بروز مىكند . در تهران و اطراف آن تقريبا هميشه اين عوارض روى مخاط ظاهر مىشود نه روى پوست خارجى ؛ تكمه‌هاى مخاطى بر روى لبها ، سطح داخلى گونه ، حاشيه‌هاى زبان ، قرحه‌هائى روى لثه ، پشت گلو و بخصوص در حنجره بروز مىكند و به همين دليل هرگاه گرفتگى صدا چند روز طول بكشد آن را سيفليس تشخيص مىدهند و همانطور معالجه مىكنند . چون به نحوى چشمگير تكمه‌هاى مخاطى روى لب فراوان بود ، مرا به اين فكر انداخت : آيا در اثر گرداندن سر نى قليان در ميهمانيها و مراسم ، ميكرب بيمارى به حاضران سرايت نكرده است ؟ در اصفهان و اصولا در جنوب مملكت ، جوشهاى سيفليسى روى پوست بوفور ديده مىشود ، به صورت لكه‌ها ، تكمه‌ها ، قرحه‌ها و حتى غدهء روى پوست و جلد . نسبتا سيفليس خيلى زياد به چشم حمله مىكند و باعث التهابات بدخيم و فوق العاده دردناك عنبيه مىشود و اين امر به تنگ شدن يا كاملا بسته شدن مردمك چشم مىانجامد . از طرف ديگر به استثناى

--> ( 26 ) . Dr . Polak , Ueber die Syphilis in Persien . ( Zeitscrift der Gesellschaft der Aertzte in Wien , Jahrg . 1857 )